Wstęp
Gwido Erwin Poten, urodzony 26 sierpnia 1879 roku, to postać, która na trwałe wpisała się w historię Wojska Polskiego. Jako pułkownik kawalerii stał się ofiarą zbrodni katyńskiej, symbolizując tragiczne losy wielu polskich żołnierzy w czasie II wojny światowej. Jego życie i kariera wojskowa odzwierciedlają nie tylko osobiste poświęcenie, ale także burzliwe dzieje Polski w okresie międzywojennym oraz dramatyczne wydarzenia związane z II wojną światową.
Pochodzenie i wczesna kariera wojskowa
Gwido Poten pochodził z austriackiej rodziny szlacheckiej, osiedlonej w Galicji. Jego ojcem był Ernest Poten. W wieku młodzieńczym rozpoczął służbę w c.k. armii austro-węgierskiej, gdzie szybko awansował do stopnia rotmistrza. W 1913 roku pełnił służbę w 4 pułku ułanów cesarza w Żółkwi, gdzie nawiązał bliską współpracę z innymi oficerami, w tym porucznikiem Aleksandrem Pragłowskim. Jego doświadczenia z czasów I wojny światowej miały znaczący wpływ na późniejsze losy Potena.
Po odzyskaniu niepodległości
Po zakończeniu I wojny światowej i odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku, Gwido Poten zdecydował się na wstąpienie do Wojska Polskiego. Jego kariera rozwijała się dynamicznie; początkowo przydzielono go do 18 pułku ułanów, gdzie awansował do stopnia majora, a następnie podpułkownika. W tym okresie pełnił również funkcję komendanta Szkoły Oficerów Jazdy w Przemyślu oraz instruktora w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu.
Dowództwo 15 Pułku Ułanów Poznańskich
W latach 1921-1924 Gwido Poten był dowódcą 15 Pułku Ułanów Poznańskich. To właśnie w tej roli zdobył uznanie zarówno wśród swoich podwładnych, jak i wyższych oficerów. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu pułkownika, co potwierdziło jego kompetencje i osiągnięcia wojskowe. W 1924 roku objął dowództwo XVI Brygady Kawalerii we Lwowie, co było kolejnym krokiem w jego karierze.
Członkostwo w Oficerskim Trybunale Orzekającym
28 stycznia 1928 roku Gwido Poten został mianowany członkiem Oficerskiego Trybunału Orzekającego. Ta funkcja była istotna dla kształtowania się polskiego prawa wojskowego i dyscypliny w armii. Jako oficer o wysokim morale, cieszył się dużym szacunkiem i zaufaniem ze strony kolegów po fachu.
Czas spoczynku i działalność społeczna
Po przejściu w stan spoczynku 31 grudnia 1928 roku, Poten nie zakończył swojej działalności związanej z wojskiem. W latach trzydziestych XX wieku był przydzielony do Oficerskiej Kadry Okręgowej nr VI jako oficer rezerwy przewidziany do użycia w czasie wojny. Ponadto angażował się aktywnie w życie społeczne Lwowa. Był jednym z prezesów honorowych Towarzystwa byłych Żołnierzy 1 Pułku Ułanów Wielkopolskich oraz członkiem Kasyna i Koła Literacko-Artystycznego we Lwowie.
Zatrzymanie przez NKWD i tragiczny los
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).